Phùng Hưng

Phùng Hưng là thủ lĩnh cuộc khởi nghĩa năm 791 chống ách đô hộ của nhà Đường ở An Nam, thời Bắc thuộc lần thứ ba. Năm sinh và năm mất của ông không rõ. Theo Việt điện u linh tập, ông người Đường Lâm; theo truyền thống, đó là vùng làng cổ Đường Lâm ở Sơn Tây, Hà Nội.

Tư liệu về ông rất ít. Việt điện u linh tập, soạn vào thế kỷ XIV, là tác phẩm sớm nhất nói về Phùng Hưng, dẫn lại từ sách Giao Châu ký thời Đường nay đã thất lạc. Các bộ sử Trung Quốc như Cựu Đường thư, Tân Đường thư, Tư trị thông giám không nhắc tên Phùng Hưng mà chỉ chép về một thủ lĩnh bản địa tên Đỗ Anh Hàn dấy binh.

Theo một số tài liệu, ông mất ở Tống Bình và con là Phùng An kế nhiệm. Ông được tôn là Bố Cái Đại Vương; Việt điện u linh tập giải nghĩa “Bố Cái” là “bố mẹ”, đặt theo tục gọi của người Việt.

Thời Bắc thuộc lần thứ ba (602 – 905), nhà Đường đặt An Nam đô hộ phủ để cai trị vùng đất người Việt, trị sở ở thành Tống Bình. Trước Phùng Hưng, đầu thế kỷ VIII đã có cuộc khởi nghĩa Hoan Châu do Mai Thúc Loan lãnh đạo.