Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sửĐinh Lễ
Lê Lễ · Bân Quốc công · Hiển Khánh vương
Danh tướng khởi nghĩa Lam Sơn, cháu gọi Lê Lợi bằng cậu, cùng Lý Triện lập đại thắng Tốt Động – Chúc Động năm 1426.
- Niên đại
- ? – 1427
- Triều đại
- Hậu Lê
- Quê quán
- Sách Thùy Cối, hương Lam Sơn, huyện Lôi Dương; nay thuộc vùng huyện Thọ Xuân – Ngọc Lặc, Thanh Hóa
Tiểu sử
Đinh Lễ là cháu gọi Lê Lợi bằng cậu ruột, sau được ban quốc tính nên còn gọi là Lê Lễ; chính sử không ghi năm sinh. Ông làm cận vệ trung kiên cho Lê Lợi từ ngày dấy nghĩa, cùng chịu cảnh tuyệt lương trên núi Chí Linh.
Tháng Chạp năm 1424, ông đi đầu đánh tan quân Minh ở trận Bồ Ải. Tháng 10 năm 1426, ông phục kích phá tiền quân giặc ở Ninh Kiều, rồi cùng Lý Triện chỉ huy đại thắng Tốt Động – Chúc Động, làm sụp đổ thế phản công của Vương Thông.
Tháng 3 năm 1427, dẫn quân tiếp viện ở My Động, voi chiến sa lầy, ông bị bắt giải vào thành Đông Quan và hy sinh vì kiên quyết không đầu hàng. Năm 1484, ông được truy tặng Thái sư, tước Bân Quốc công.
Bối cảnh lịch sử
Cuối năm 1426, Vương Thông đem đại quân phản công hòng xoay chuyển cục diện; chiến thắng Tốt Động – Chúc Động làm sụp đổ thế phản công đó.
Công trạng
- Làm cận vệ trung kiên của Lê Lợi từ ngày đầu khởi nghĩa.
- Đi đầu đánh tan quân Minh ở trận Bồ Ải năm 1424.
- Cùng Lý Triện chỉ huy đại thắng Tốt Động – Chúc Động năm 1426.
Sự kiện tiêu biểu
- 1424Đánh tan quân Minh ở trận Bồ Ải.
- 1426Phục kích ở Ninh Kiều; cùng Lý Triện lập đại thắng Tốt Động – Chúc Động.
- 1427Bị bắt ở My Động, hy sinh vì không chịu đầu hàng.
- 1484Được truy tặng Thái sư, tước Bân Quốc công.
Di tích, đền thờ và ngày tưởng niệm
- Đền thờ Đinh Lễ (di tích lịch sử cấp quốc gia, 1994)Thị trấn Thiệu Hóa (trước là thị trấn Vạn Hà), huyện Thiệu Hóa, Thanh Hóa
- Đền Linh Cảm Đại Vương (di tích cấp quốc gia)Tùng Ảnh, huyện Đức Thọ, Hà Tĩnh
- Đền Mỹ Lâm (di tích cấp tỉnh)Thôn Phúc Long, xã Minh Tiến, huyện Ngọc Lặc, Thanh Hóa
- Ngày kỵ trong tháng 3 âm lịch.
- Hội tế tổ và dâng hương dòng họ Đinh vào trung tuần tháng Giêng.
Nguồn tư liệu
- Đại Việt sử ký toàn thư (Bản kỷ quyển 10); Khâm định Việt sử thông giám cương mục (Chính biên quyển 13, 14).
- Báo Người Hà Nội.
- Wikipedia tiếng Việt, “Đinh Lễ” — bài tổng quan để đối chiếu.
- Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sử.
Anh hùng dân tộc khác
Thời dựng nước (Văn Lang – Âu Lạc)Hùng VươngThời Hồng Bàng (truyền thuyết)Theo truyền thuyết, Hùng Vương là các vị vua nước Văn Lang, truyền 18 đời, được người Việt tôn thờ là Quốc tổ với công lao dựng nước.Hồng Bàng14 anh hùng tiêu biểu
Lý – TrầnLý Nhân Tông1066 – 1128Vua trị vì lâu nhất lịch sử Việt Nam (56 năm), thời kỳ đánh thắng quân Tống, mở khoa thi đầu tiên và lập Quốc Tử Giám.Nhà Lý
Tây SơnNgô Thì Nhậm1746 – 1803Nhà nho đỗ Tiến sĩ thời Lê – Trịnh, sau phò Tây Sơn, giữ chức Binh bộ Thượng thư, đề xuất việc lui quân về Tam Điệp – Biện Sơn năm 1788 và phụ trách bang giao với nhà Thanh.Tây Sơn
Thời hiện đạiChủ tịch Hồ Chí Minh1890 – 1969Người sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam, đọc Tuyên ngôn Độc lập ngày 2/9/1945 khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và là Chủ tịch nước đến khi qua đời.Việt Nam Dân chủ Cộng hòa14 anh hùng tiêu biểu

