Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sửNguyễn Thiện Thuật
Tán Thuật
Thủ lĩnh khởi nghĩa Bãi Sậy (1885 – 1889) trong phong trào Cần Vương, được vua Hàm Nghi phong Bắc Kỳ Hiệp thống Quân vụ đại thần.
- Niên đại
- 1844 – 1926
- Triều đại
- Nhà Nguyễn
- Quê quán
- Làng Xuân Dục, tổng Bạch Sam, huyện Đường Hào, phủ Thượng Hồng, tỉnh Hải Dương; nay thuộc xã Xuân Dục, thị xã Mỹ Hào, Hưng Yên
Tiểu sử
Nguyễn Thiện Thuật, thường gọi là Tán Thuật, sinh năm 1844 ở làng Xuân Dục (tỉnh Hải Dương thời Nguyễn). Ông đỗ Cử nhân năm 1876, từng làm Tuần phủ Hải Dương, và từ quan, không chấp nhận đầu hàng sau Hiệp ước Giáp Thân (1884).
Năm 1885, hưởng ứng Chiếu Cần Vương, ông được phong Bắc Kỳ Hiệp thống Quân vụ đại thần, lãnh đạo kháng chiến ở vùng đồng bằng Bắc Bộ. Từ năm 1885 đến 1889, ông chỉ huy khởi nghĩa Bãi Sậy, đánh du kích trong vùng lau sậy đầm lầy, gây nhiều tổn thất cho quân Pháp.
Năm 1889, ông sang Trung Quốc và sống ở đó đến khi mất ngày 25/5/1926 tại Nam Ninh (Quảng Tây). Năm 2005, di hài ông được đưa về an táng tại quê nhà Xuân Dục.
Bối cảnh lịch sử
Sau Chiếu Cần Vương (1885), nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra ở đồng bằng Bắc Bộ; vùng lau sậy, đầm lầy Bãi Sậy thuận lợi cho lối đánh du kích.
Công trạng
- Lãnh đạo khởi nghĩa Bãi Sậy (1885 – 1889).
- Từ quan, không chấp nhận đầu hàng sau Hiệp ước Giáp Thân (1884).
- Được phong Bắc Kỳ Hiệp thống Quân vụ đại thần, lãnh đạo kháng chiến vùng đồng bằng Bắc Bộ.
- Phát triển lối đánh du kích trong vùng lau sậy, đầm lầy.
Sự kiện tiêu biểu
- 1844Sinh ở làng Xuân Dục.
- 1876Đỗ Cử nhân.
- 1884Từ quan sau Hiệp ước Giáp Thân.
- 1885Hưởng ứng Chiếu Cần Vương, lãnh đạo khởi nghĩa Bãi Sậy.
- 1889Sang Trung Quốc.
- 1926Mất ngày 25/5 tại Nam Ninh (Quảng Tây).
- 2005Di hài được đưa về an táng tại Xuân Dục.
Di tích, đền thờ và ngày tưởng niệm
- Khu lăng mộ và đền thờ Nguyễn Thiện Thuật (di tích lịch sử cấp quốc gia)Xã Xuân Dục, thị xã Mỹ Hào, Hưng Yên
- Giỗ ngày 14 tháng 4 âm lịch hằng năm tại thị xã Mỹ Hào, Hưng Yên.
Nguồn tư liệu
- Kỷ yếu Hội thảo khoa học Tán lý Nguyễn Thiện Thuật.
- Cổng thông tin điện tử tỉnh Hưng Yên; Báo Quân đội Nhân dân.
- Wikipedia tiếng Việt, “Nguyễn Thiện Thuật” — bài tổng quan để đối chiếu.
- Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sử.
Anh hùng dân tộc khác
Thời dựng nước (Văn Lang – Âu Lạc)Hùng VươngThời Hồng Bàng (truyền thuyết)Theo truyền thuyết, Hùng Vương là các vị vua nước Văn Lang, truyền 18 đời, được người Việt tôn thờ là Quốc tổ với công lao dựng nước.Hồng Bàng14 anh hùng tiêu biểu
Buổi đầu độc lậpDương Vân Ngakhoảng 952 – 1000Hoàng hậu nhà Đinh, năm 980 trao áo long cổn cho Lê Hoàn trước nguy cơ quân Tống xâm lược, tạo tiền đề cho chiến thắng năm 981.Nhà Đinh
Lý – TrầnTrần Quốc Toảnkhoảng 1267 – 1285Thiếu niên hoàng tộc nhà Trần bóp nát quả cam khi không được dự bàn việc nước, tự chiêu mộ quân dưới lá cờ “Phá cường địch, báo hoàng ân” và hy sinh trong kháng chiến chống Nguyên Mông năm 1285.Nhà Trần
Tây SơnNguyễn Nhạc1743 – 1793Người anh cả trong ba anh em Tây Sơn, dựng cờ khởi nghĩa năm 1771 và lên ngôi Hoàng đế năm 1778, mở đầu vương triều Tây Sơn.Tây Sơn

