Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sửKhúc Thừa Dụ
Khúc Tiên Chúa
Hào trưởng họ Khúc nổi dậy chiếm thành Tống Bình năm 905, tự xưng Tiết độ sứ, mở đầu thời kỳ tự chủ của người Việt.
- Niên đại
- ? – 907
- Triều đại
- Thời tự chủ
- Quê quán
- Xứ Cúc Bồ, Hồng Châu; nay thuộc xã Kiến Quốc, huyện Ninh Giang, Hải Dương
Tiểu sử
Khúc Thừa Dụ xuất thân từ một hào tộc lớn lâu đời ở Cúc Bồ, Hồng Châu. Sử sách không ghi năm sinh của ông. Tương truyền ông tính khoan hòa, thương người nên được nhân dân suy tôn làm thủ lĩnh trong thời loạn.
Năm 905, nhân lúc nhà Đường suy yếu, ông lãnh đạo nhân dân nổi dậy, đánh chiếm phủ thành Tống Bình (Đại La). Năm 906, ông tự xưng Tiết độ sứ; nhà Đường buộc phải công nhận chính quyền tự chủ của người Việt. Ông mất năm 907, con là Khúc Hạo nối nghiệp.
Bối cảnh lịch sử
Cuối thế kỷ IX, nhà Đường suy yếu và hỗn loạn. Bằng cách giữ danh xưng Tiết độ sứ của phương Bắc thay vì xưng vương, xưng đế, họ Khúc tránh được sự trả đũa trong khi thực chất tự quyết việc cai trị.
Công trạng
- Năm 905 lãnh đạo nhân dân nổi dậy, chiếm thành Tống Bình, đuổi chính quyền đô hộ nhà Đường.
- Tự xưng Tiết độ sứ năm 906, buộc nhà Đường công nhận chính quyền tự chủ.
- Đặt cơ sở cho nền độc lập mà không phải đổ nhiều xương máu.
Sự kiện tiêu biểu
- 905Nổi dậy, chiếm phủ thành Tống Bình (Đại La).
- 906Tự xưng Tiết độ sứ; nhà Đường phải công nhận.
- 907Mất ngày 23 tháng 7 năm Đinh Mão; con là Khúc Hạo nối nghiệp.
Di tích, đền thờ và ngày tưởng niệm
- Đền thờ Khúc Thừa Dụ (di tích lịch sử cấp quốc gia)Xã Kiến Quốc, huyện Ninh Giang, Hải Dương
- Lễ giỗ ngày 23 tháng 7 âm lịch tại đền thờ Khúc Thừa Dụ ở quê nhà.
Nguồn tư liệu
- Khâm định Việt sử thông giám cương mục.
- Ban quản lý di tích, “Lý lịch di tích đền thờ Khúc Thừa Dụ”.
- Báo Mới, “Tưởng niệm 1.117 năm ngày mất anh hùng dân tộc Khúc Thừa Dụ”.
- Wikipedia tiếng Việt, “Khúc Thừa Dụ” — bài tổng quan để đối chiếu.
- Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sử.
Anh hùng dân tộc khác
Thời dựng nước (Văn Lang – Âu Lạc)Hùng VươngThời Hồng Bàng (truyền thuyết)Theo truyền thuyết, Hùng Vương là các vị vua nước Văn Lang, truyền 18 đời, được người Việt tôn thờ là Quốc tổ với công lao dựng nước.Hồng Bàng14 anh hùng tiêu biểu
Lý – TrầnPhạm Ngũ Lão1255 – 1320Danh tướng nhà Trần, môn khách rồi con rể Hưng Đạo vương, lập công trong hai cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông, dẹp yên biên giới Tây Bắc và là tác giả bài thơ Thuật hoài.Nhà Trần
Tây SơnNguyễn Nhạc1743 – 1793Người anh cả trong ba anh em Tây Sơn, dựng cờ khởi nghĩa năm 1771 và lên ngôi Hoàng đế năm 1778, mở đầu vương triều Tây Sơn.Tây Sơn
Chống thực dân PhápPhan Châu Trinh1872 – 1926Nhà yêu nước đầu thế kỷ XX, khởi xướng phong trào Duy Tân (1906 – 1908) với tôn chỉ “Khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh”, chủ trương canh tân đất nước bằng con đường cải cách ôn hòa.Thời Pháp thuộc

