
Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sử
Lễ hội tháng Ba
Các lễ hội truyền thống diễn ra trong tháng Ba âm lịch: thời gian, địa điểm và đối tượng thờ.
Lễ hội tháng Ba
Lễ hộiGiỗ Tổ Hùng Vương (Lễ hội Đền Hùng)
1–10 tháng Ba, chính hội mùng 10
Lễ hội bắt nguồn từ truyền thống nhớ ơn tổ tiên thời cổ, nay là ngày Quốc giỗ chung của cả nước. Lễ hội củng cố ý thức cội nguồn "đồng bào" sinh ra từ bọc trăm trứng và tinh thần đại đoàn kết dân tộc, đồng thời gắn với lòng tự tôn và ý chí độc lập.
Lễ hộiLễ hội Phủ Dầy (Hội Phủ Dầy)
3–10 tháng Ba, chính hội mùng 3
Lễ hội tưởng niệm ngày mất của Thánh Mẫu Liễu Hạnh, hình tượng gắn với lòng nhân ái, sự che chở và khát vọng tự do của người phụ nữ. Đây là trung tâm thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt, gửi gắm lời cầu tài lộc và bình an gia đạo. Lễ hội có nhiều hình thức diễn xướng dân gian, kết nối cộng đồng cư dân châu thổ.
Lễ hộiLễ hội Chùa Thầy
5–7 tháng Ba, chính hội mùng 7
Lễ hội tưởng niệm ngày viên tịch và hóa thân của Thiền sư Từ Đạo Hạnh tại vùng núi Sài Sơn. Lễ hội kết hợp Phật giáo Mật tông với tín ngưỡng nông nghiệp dân gian thờ thần núi sông. Lễ hội còn gắn với nghệ thuật rối nước và lòng tự hào của người xứ Đoài.
Lễ hộiLễ hội Chùa Tây Phương
Khai hội mùng 6 tháng Ba
Lễ hội gắn với nghệ thuật điêu khắc gỗ Phật giáo cổ truyền thời Tây Sơn ở chùa Tây Phương. Lễ hội mang ý nghĩa hướng thiện và chiêm bái hệ thống tượng cổ. Quần thể chùa trên đồi Câu Lậu là nơi hội tụ phật tử và du khách các nơi.
Lễ hộiLễ hội Cố đô Hoa Lư (Hội Trường Yên)
8–10 tháng Ba
Lễ hội tưởng nhớ Đinh Tiên Hoàng, người dẹp loạn 12 sứ quân và lập nhà nước Đại Cồ Việt năm 968, cùng Vua Lê Đại Hành giữ yên bờ cõi. Lễ hội nhắc tới truyền thống độc lập, tự chủ, xây dựng nhà nước quân chủ và đạo lý nhớ ơn người khai nghiệp.
Lễ hộiLễ hội Bơi Đăm
9–11 tháng Ba
Tưởng nhớ công tích của Đào Trường lãnh đạo thủy binh bảo vệ giang sơn bờ cõi thời dựng nước Văn Lang. Tục bơi thuyền đăm thao diễn chiến thuật quân thủy mang tính tập thể cao độ trên dòng sông Pheo cổ. Lễ hội biểu thị tinh thần thượng võ, sự bền bỉ dẻo dai và tính đoàn kết cộng đồng ven đô.
Lễ hộiLễ hội Đền Đô (Hội Đền Lý Bát Đế)
14–16 tháng Ba, chính hội rằm
Lễ hội kỷ niệm ngày Vua Lý Thái Tổ lên ngôi lập nên triều Lý và ban Chiếu dời đô về Thăng Long năm 1010. Lễ hội nhắc tới truyền thống văn hiến, tinh thần độc lập tự cường và lòng biết ơn các vị vua có công xây nền thịnh trị.
Lễ hộiLễ hội Kỳ yên ở đình Gia Lộc
14–16 tháng Ba
Lễ hội nhớ công lao của quan Cai đội Đặng Văn Trước, người chiêu dân lập ấp, mở mang đất đai và bảo vệ xóm làng thế kỷ XIX. Lễ Kỳ yên thể hiện đạo lý tri ân tiền hiền khai khẩn, hậu hiền khai cơ và tính cố kết cộng đồng Nam Bộ. Lễ hội gửi gắm ước mong mưa thuận gió hòa, làm ăn thuận lợi và xóm giềng yên vui.
Lễ hộiLễ khao lề thế lính Hoàng Sa
15–16 tháng Ba (các dòng họ có thể làm từ tháng Hai)
Nghi lễ ra đời từ thế kỷ XVII, khi triều đình cử dân binh Lý Sơn đi thuyền câu ra Hoàng Sa, Trường Sa cắm mốc chủ quyền và đo đạc hải trình. Nhiều người đã hy sinh giữa bão biển; các tộc họ làm lễ tế thế lính bằng hình nhân bột gạo để cầu bình an và tạ ơn người đã mất. Nghi lễ gắn với chủ quyền lãnh hải lịch sử của Việt Nam trên Biển Đông.
Lễ hộiLễ hội Tháp Bà Ponagar Nha Trang
20–23 tháng Ba, chính hội 23
Lễ hội nhớ Nữ thần theo tín ngưỡng đã tạo ra đất đai, giống lúa, cây thuốc và dạy dân cày cấy, dệt vải. Lễ hội phản ánh sự giao lưu và dung hợp tín ngưỡng giữa người Việt và người Chăm ở Nam Trung Bộ, thể hiện lòng biết ơn Mẹ Xứ Sở che chở cuộc sống no ấm.

