Tranh minh họa, không phải chân dung hay tư liệu lịch sử
Lễ hội tháng Giêng
Các lễ hội truyền thống diễn ra trong tháng Giêng âm lịch: thời gian, địa điểm và đối tượng thờ.
Lễ hội tháng Giêng
Lễ hộiLễ hội Cầu ngư Sa Huỳnh
Mùng 3 Tết
Bắt nguồn từ tập quán tôn kính thần Biển của cư dân duyên hải miền Trung từ thời khai hoang lập ấp. Lễ hội mang ý nghĩa cầu mong một mùa vươn khơi thuận buồm xuôi gió, khoang thuyền đầy tôm cá. Đây là nghi lễ tâm linh tối quan trọng mở đầu chu kỳ khai thác đánh bắt mới của cộng đồng làng chài.
Lễ hộiLễ hội làng Đồng Kỵ (Hội rước pháo Đồng Kỵ)
4–6 tháng Giêng, chính hội mùng 4
Lễ hội tái hiện sự tích Thiên Cương Đế Thịnh phát lệnh xuất quân dẹp giặc Xích Quỷ bằng hiệu lệnh pháo. Sau chỉ thị cấm pháo năm 1995, dân làng chuyển sang rước mô hình pháo gỗ chạm khắc, sơn son thếp vàng. Lễ hội gắn với tinh thần thượng võ, sự gắn kết trong làng và lời cầu may mắn đầu năm.
- Lễ hội
Lễ hội Gò Đống Đa (Hội Đống Đa)
Mùng 5 tháng Giêng
Lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa mùa xuân Kỷ Dậu (1789), khi quân Tây Sơn đánh bại khoảng 29 vạn quân Thanh. Lễ hội nhắc lại chiến thắng, cách đánh thần tốc và sự đoàn kết của nhân dân thời đó.
- Lễ hội
Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn
5–7 tháng Giêng, chính hội mùng 7
Phục dựng tập tục vua Lê Đại Hành đích thân xuống đồng cày ruộng tịch điền đầu xuân Đinh Hợi (987) nhằm khuyến nông. Lễ hội nhấn mạnh vai trò thiết yếu của nông nghiệp lúa nước đối với an ninh lương thực quốc gia. Sự kiện nhắc nhở đạo lý quý trọng đất đai và công sức lao động cần cù của người nông dân.
- Lễ hội
Lễ hội Tiên Công (Hội rước người)
5–7 tháng Giêng, chính hội mùng 7
Lễ hội nhớ các bậc tiền bối thế kỷ XV đắp đê lấn biển, biến bãi bồi cửa sông Bạch Đằng thành đồng bằng canh tác. Nét riêng của lễ hội là tục "rước người": gia đình rước các cụ thọ 80, 90, 100 tuổi lên miếu lễ tổ tiên. Lễ hội gắn với đạo hiếu, truyền thống kính lão và sự liên kết dòng tộc, xóm làng.
Lễ hộiHội Gióng đền Sóc (Hội đền Sóc)
6–8 tháng Giêng, chính hội mùng 6
Lễ hội tưởng niệm Thánh Gióng, nhân vật thần thoại đánh giặc Ân. Đỉnh núi Sóc được tin là nơi Thánh Gióng cởi áo giáp sắt bay về trời sau khi dẹp xong giặc. Nội dung lễ hội gắn với lòng yêu nước, tinh thần thượng võ và lời cầu mưa thuận gió hòa cho mùa màng.
Lễ hộiLễ hội Chùa Hương (Hội Chùa Hương)
Khai hội mùng 6 tháng Giêng, mùa hội kéo dài đến khoảng cuối tháng Ba
Lễ hội khởi phát từ thế kỷ XVII tại vùng danh thắng hang động Hương Sơn. Đây là cuộc hành hương Phật giáo kết hợp tín ngưỡng thờ Mẫu, thuộc loại có quy mô lớn ở Bắc Bộ. Lễ hội hướng tới sự lương thiện, lòng từ bi và ý thức tôn trọng thiên nhiên.
Lễ hộiLễ hội Cổ Loa
Mùng 6 tháng Giêng
Lễ hội tưởng nhớ An Dương Vương, người dựng nước Âu Lạc và xây thành Cổ Loa hình xoắn ốc. Các làng quanh vùng rước kiệu về Đền Thượng dâng lễ. Lễ hội gắn với di tích thành cổ, nơi lưu dấu truyền thuyết nỏ thần và Mỵ Châu – Trọng Thủy.
Lễ hộiChợ Viềng
Đêm mùng 7 rạng sáng mùng 8 tháng Giêng
Phiên chợ đầu xuân họp mỗi năm một lần, nổi tiếng với tục "mua may bán rủi". Người đi chợ không nặng mặc cả, thường mua đồ sắt, cây cảnh, đồ dùng nhỏ để lấy may cho cả năm. Chợ Viềng Phủ nằm gần quần thể Phủ Dầy thờ Mẫu Liễu Hạnh.
- Lễ hội
Lễ hội Lồng Tồng ATK Định Hóa
Khoảng 9–10 tháng Giêng (theo năm 2026)
Là lễ hội xuống đồng mở đầu mùa cày cấy mới quan trọng nhất của đồng bào dân tộc Tày vùng Việt Bắc. Lễ hội mang ý nghĩa tạ ơn trời đất sau mùa đông giá rét, cầu cho mưa gió thuận hòa, ngô lúa trĩu bắp và bản làng no ấm. Đây là sinh hoạt gắn kết tính cố kết cộng đồng sâu sắc của các dân tộc miền núi phía Bắc.
- Lễ hội
Lễ hội Đại Kỳ Phước đình Cốc
10–11 tháng Giêng
Là lễ hội tạ ơn cuối năm lớn nhất của nhân dân vùng đảo Hà Nam sau khi hoàn tất các vụ lúa trong năm. Dân làng làm lễ tạ ơn trời đất đã che chở cho đê biển bình yên qua mùa đông gió bão và chuẩn bị đón năm mới ấm no. Lễ hội thể hiện tính cộng đồng keo sơn và tinh thần tương trợ giữa các xóm ngõ.
Lễ hộiLễ hội Yên Tử (Hội xuân Yên Tử)
Khai hội mùng 10 tháng Giêng, kéo dài hết tháng Ba
Lễ hội gắn với sự ra đời của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử thời Trần. Nội dung lễ hội nhắc tới tư tưởng nhập thế, sự gắn bó giữa con người với núi Yên Tử và đạo lý tri ân tiền nhân.
- Lễ hội
Lễ hội Trò Trám (Hội Trò Trám Tứ Xã)
11–12 tháng Giêng, lễ Mật đêm 11 rạng 12
Lễ hội cổ của vùng Đất Tổ, còn giữ dấu vết tục thờ sinh thực khí nguyên thủy. Lễ hội thể hiện ước vọng sinh sôi của con người và cây trồng. Các trò diễn mô phỏng những nghề sản xuất của cư dân nông nghiệp lúa nước.
Lễ hộiLễ Khai ấn Đền Trần
Mở hội 11–16 tháng Giêng; khai ấn đêm 14 rạng 15
Tái hiện tập tục khai ấn tế tự đầu xuân của vương triều Trần để nhắc nhở bổn phận phụng sự giang sơn, bách tính. Lễ hội giáo dục truyền thống yêu nước "Hào khí Đông A", củng cố tinh thần trách nhiệm xã hội và đoàn kết muôn dân. Sự kiện thu hút đông đảo nhân dân cả nước về chiêm bái đất cội nguồn tôn thất.
Lễ hộiHội Lim (Lễ hội Lim)
12–13 tháng Giêng, chính hội 13
Lễ hội bắt nguồn từ hội chùa và hội ca của tổng Nội Duệ, được Quận công Nguyễn Đình Diễn mở rộng quy mô từ thế kỷ XVIII. Hội Lim là nơi bảo tồn và truyền dạy dân ca Quan họ Kinh Bắc, với sự tham gia của các làng quan họ kết chạ.
- Lễ hội
Lễ hội Đền Bà Chúa Kho
Khai hội 12 tháng Giêng (ngày giỗ Bà), đi lễ suốt tháng Giêng
Gắn liền với chiến lũy sông Cầu trong cuộc kháng chiến chống Tống năm 1077 do Lý Thường Kiệt lãnh đạo. Người dân tri ân vị nữ kiệt đã tận tụy coi sóc kho lương và phát chẩn cứu tế cho đồng bào vượt qua cơ hàn. Phong tục "vay vốn cầu tài" thể hiện niềm tin tinh thần về sự may mắn, thuận buồm xuôi gió trong kinh doanh đầu năm mới.
- Lễ hội
Lễ hội Đền Thượng (Lào Cai)
13–15 tháng Giêng, chính hội rằm
Lễ hội gắn với việc Hưng Đạo Đại vương lập tiền đồn giữ vùng biên ải phía Bắc trong kháng chiến chống Nguyên Mông. Lễ hội thể hiện truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" và ý thức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Đây cũng là dịp gắn kết các dân tộc vùng cao.
- Lễ hội
Lễ hội Đền Trần Thương
14–15 tháng Giêng (lễ phát lương); giỗ Đức Thánh Trần 18–20 tháng Tám
Đền tọa lạc tại nơi Hưng Đạo Vương đặt 6 kho lương dự trữ phục vụ kháng chiến chống quân Mông Cổ lần thứ hai (1285). Lễ hội nhắc tới tài năng hậu cần quân sự và bài học tích trữ lương thực phòng thủ của người xưa, gắn với ý thức bảo đảm an ninh lương thực và chủ động phòng ngừa khó khăn.
- Lễ hội
Lễ hội Đền Và (Hội Đông Cung)
Hội xuân quanh rằm tháng Giêng (chính hội 15); hội thu 15 tháng Chín; đại lễ rước qua sông vào năm Tý, Mão, Ngọ, Dậu
Lễ hội tưởng nhớ công đức Đức Thánh Tản Viên trong việc khai hoang, dạy dân trồng trọt và lãnh đạo nhân dân trị thủy sông Hồng. Đây là lễ hội chung của các làng hai bên tả ngạn và hữu ngạn sông Hồng (Hà Nội và Vĩnh Phúc), gắn với ước vọng chống lũ lụt và đoàn kết liên làng.
Lễ hộiLễ hội Côn Sơn (mùa xuân)
Khai hội giữa tháng Giêng (khoảng 16–23)
Lễ hội tưởng niệm ngày viên tịch của Thiền sư Huyền Quang (ngày 23 tháng Giêng) tại chùa Côn Sơn. Lễ hội kết hợp tư tưởng Phật giáo Trúc Lâm với các giá trị văn hóa, triết học gắn với danh nhân Nguyễn Trãi, và gắn với cảnh quan núi non nơi đây.
- Lễ hội
Lễ hội Đền Kỳ Cùng - Tả Phủ
Rước đi 22, rước về 27 tháng Giêng
Bắt nguồn từ truyền thuyết hóa giải oan khiên cho Quan Tuần Tranh và tri ân công đức Tả Đô đốc Thân Công Tài mở mang phố chợ Kỳ Lừa. Lễ hội gửi gắm thông điệp hòa giải nghĩa tình, thúc đẩy giao thương buôn bán sầm uất nơi cửa ngõ biên cương. Đây là ngày hội xuân có quy mô lớn và nhộn nhịp nhất của đồng bào xứ Lạng.